Održan Okrugli sto na temu „Koncepti neutralnosti, s osvrtom na potrebu neutralnosti BiH“

Istraživački centar Banja Luka organizovao je Okrugli sto na temu „Koncepti neutralnosti, s osvrtom na potrebu neutralnosti BiH“.

Kao što je poznato stalna neutralnost kao opšte priznati status države postao je dio međunarodnog prava kroz odredbe Bečkog kongresa 1815. godine. Tada su sve ondašnje evropske države priznale stalnu neutralnost Helvetske konfederacije, odnosno Švajcarske, koja je time postala model neutralne države. Ipak, najuticajniji dokument koji se odnosi na pravni status neutralnih država u slučaju konkretnog ratnog sukoba jeste Haška konvencija V – O pravima i obavezama neutralnih država u slučaju rata na kopnu iz 1907. godine. Koncept neutralnosti u smislu članstva u vojnopolitičkim savezima od tada su primjenjivale i druge evropske države poput Austrije, Finske, Irske, Švicarske i Švedske.

Danas se modaliteti neutralnosti razlikuju prema načinu na kome je neutralnost uspostavljena, odnosno da li je to urađeno domaćim zakonodavstvom ili putem međunarodnog ugovora, kao i načinu kojim je taj status priznat od drugih država, npr. de jure kroz međunarodni sporazum ili ugovor, ili de facto kroz praksu u međunarodnim odnosima. Takođe, intencija je da neutralnost neke zemlje garantuju i Ujedinjene nacije (poput Turkmenistana).

S tim u vezi, cilj okruglog stola bio je da ukaže na neophodne uslove koje bi neka zemlja trebalo da ispuni ukoliko bi htjela da bude priznata u međunarodnoj zajednici kao stalno neutralna. Istovremeno, imajući u vidu činjenicu da uspjeh politike stalne neutralnosti zavisi od nekoliko faktora, kao što su istorijska uslovljenost razvoja neke zemlje i njenog odnosa sa drugim državama, geografski položaj, unutrašnja politička situacija, kao i položaj na međunarodnoj sceni namjera učesnika jeste da se na okruglom stolu ukaže i na mogućnosti političkog, ekonomskog i drugih koncepata neutralnosti u XXI vijeku, a u odnosu na Dejtonsko uređenje BiH.

https://lat.rtrs.tv/vijesti/vijest.php?id=468054